T.C.
B AYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI
Yapı Denetim Komisyonu Baıkanlığı
ANKARA

SAYI: B.09.YDK.0-00.00.00/
KONU: Yapı Denetimi
.................... VALİLİĞİNE

4708 sayılı Yapı Denetimi Kanunu ile bu kanuna iliıkin yönetmeliğin uygulanmasında bazı farklı uygulamalara rastlanılmaktadır. Ortaya çıkan farklı uygulamalar ile oluıan tereddütlerin giderilmesi için aıaĞıda belirtilen hususlara uyulması gerekmektedir.
1- Yapı Ruhsatı almak üzere yapılacak müracaatla imar mevzuatı gereğince idareye verilmesi gereken belgelere ilaveten aşağıdaki belgeler verilecektir.
a- Yapı denetim firması izin belgesinin noter tasdikli sureti,
b- Bakanlıkça tasdikli bilgi formu aslı,
c- Yapı denetim firması ile yapı sahibi arasında yapılan sözleıme,
d- Yapı denetim firmasının yapı denetimini üstlendiĞine dair taahhütname,
e- İdarenin açmıı olduğu yapı denetim hesabına yapı denetim hizmet bedelinin ilk taksiti yatırıldıĞına dair makbuz (Aslını ibraz etmek kaydıyla sureti),
f- Mal sahibince yapının müteahhitliğinin üstlenildiĞi takdirde, 9.ncu maddede belirtilen belgeler.
2- Yapı denetim kuruluılarının proje ve yapım iıini denetleyecekleri yapıların ruhsatları, kuruluıu temsilen denetçi mimar veya denetçi inıaat mühendisi tarafından imzalanacaktır.
3- Proje müelliflerinin tatbikat projesine geçmeden önce mimari projelerin imara uygunluĞu açısından idarenin ön izninden geçirmesi ve idarenin ruhsat alımına esas yapı inıaat alanını belirlemeleri gerekmektedir.
4- ıdareler yapı denetim kuruluılarınca uygunluĞu onaylanmamıı hiçbir projeyi (Mimari, statik, tesisat) kabul etmeyecektir.
5- ılgili ıdareler YönetmeliĞin 13.maddesi gereĞince açmaları gereken “Yapı denetim hesabını” ivedikle açacaklar ve hesap numaralarını BakanlıĞımıza bildireceklerdir. Bu hesabın tutulması, hizmet bedellerinin tahsili ve yapı denetim kuruluılarına ödenmesi, yönetmeliĞin ilgili maddelerine uygun olarak aksatılmadan yürütülecektir.
6- ıdareler ruhsat talebinde bulunulan yapının ilgili “Tebliğ” de açıklanan gruba uygun seçilip, seçilmediĞini, denetim hizmet bedelinden az olmamak üzere yapı denetim hesabına yatırılıp, yatırılmadıĞını kontrol edecek ve ruhsat iılemlerini buna göre sonuçlandıracaktır.
7- Bazı idarelerce, Yapı denetim kuruluılarından vize ücreti, denetim ücreti vs. gibi deĞiıik isimler altında 4708 sayılı Yapı Denetim Kanunu ve Yönetmelikte yeralmayan ücretler talep edilmektedir. idarelerin ancak hizmet verdikleri konularda, kanun ve yönetmeliklerde öngörülen harçları almaları mümkündür. Hiçbir hizmet verilmeden vize ücreti, hakediı onay ücreti, denetim ücreti gibi isimler altında ücret istenmesi yasalara aykırıdır. Suç teıkil eden bu uygulamalara, idarelerce son verilmesi gerekmektedir. Uygulamayı devam ettirenler hakkında, ilgili Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulacaĞı bilinmelidir.
.../..
- 2 -
8- Proje müelliflerince hazırlanan projeler (mimari, statik, tesisat) yapı denetim kuruluıları tarafından kontrol edilip, mesuliyeti üstlenildiĞinden, idareler bu projelerin ayrıca baıka bir kurum veya kuruluıun vize ve onayına tabi tutulması ıartını aramayacaklardır. ılgililer isterse, onaylı projeleri bilgi bakımından ilgili idarelere verebilir.
9- Kanun'un 1 nci maddesi (J) bendindeki "yapı müteahhidi" tanımı ve Kanun'un cezai sorumluluklarla ilgili 9 ncu maddesindeki "müteahhit sorumluluğu" ile ilgili amir hükümler gereği mal sahiplerince, yapı müteahhitliği üstlenilmesi durumunda
a- Kesinlikle Ticaret Odası kaydı,
b- Vergi mükellefi olması,
c- Yapının müteahhitliĞinin üstlendiĞine dair noter tasdikli taahhütname vermesi,
ıartı aranacaktır.
10- 595 sayılı K.H.K.nun iptali nedeniyle BakanlıĞımızca yayımlanan 4 Haziran 2001 tarih, 6/1121 sayılı genelgenin 1.madde c bendinde "Bu kapsamda, mevcut yapı denetim ıirketlerinin, 26.05.2001 tarihinden sonra inıa edilecek yapılarda yapı sahibinin isteği üzerine, imar Kanununun 38 inci maddesine göre ıirketin, imza yetkisine sahip sorumlu mimar ve/veya mühendislerinden ayrı ayrı taahhütname almak suretiyle fenni mesuliyet üstlenmelerinde herhangi bir sakınca görülmemektedir." talimatı verilmiştir.
Genelgemizdeki bu ıarta göre fenni mesullük üstlenmiı uzman mühendis/mimarların 4708 sayılı Kanuna göre denetçi mühendis/mimar belgesi alarak 4708 sayılı kanun hükümlerine göre kurulan denetim ıirketlerinde çalııması mümkündür. Ancak bu durumdaki fenni mesul denetçi mühendis/mimarların, fenni mesullük görevini üstlendikleri yapıların toplam (m2) alanlarını, Yapı Denetim Komisyon BaıkanlıĞına bildirmeleri gerekmektedir.
11- Laboratuvarların çalııma usul ve esasları, Yapı Denetimi Usul ve Esasları YönetmeliĞi'nin 8.maddesinde belirtilmekte olup, bu madde de Laboratuvarlara, BakanlıĞımız Yapı ııleri Genel MüdürlüĞünden izin belgesi alması ıartı getirilmiıtir.
Ancak, pilot il kapsamındaki bazı illerde
a) Hiç Laboratuvar olmadıĞı,
b) Bazı illerde ise talebi karıılayacak izin belgesi almıı, fakat yeterli sayıda Laboratuvar olmadıĞı,
c) Laboratuvar olduĞu halde izin belgesi almamıı illerin bulunduĞu,
tesbit edilmiıtir.
Bu nedenle BakanlıĞımız Yapı ııleri Genel MüdürlüĞü tarafından yapılacak genelgeyle belirlenecek süreye kadar ılinizde bulunan izin belgesi almamıı ancak bu Genel MüdürlüĞümüz tarafından gerekli tespitler yapılarak (ön izin belgesi gibi) yeterliliĞi belirlenen Kamu Kurum ve Kuruluıları ile, üniversiteler ve özel Laboratuvarlarda yönetmelikte belirlenen usul ve esaslar dahilinde deney, test ve etütleri yaptırılabilecektir. Hiç Laboratuvarı olmayan iller ise kendilerine en yakın çevre illerden belirtilen ıartlar dahilinde yararlandırılacaklardır.
.../..
- 3 -
12- Laboratuvar deney raporlarına kesinlikle yapılan deneye ait bilgisayar çıktısı eklenecektir.
13- Kanunun geçici 1.maddesi gereĞi 4708 sayılı kanunun yürürlüĞe girdiĞi tarihten önce Bakanlıkça yapı denetim kuruluılarına verilen izin belgelerinin üç ay süreyle geçerliliĞi kabul edilmiı olup, bu süre içerisinde 4708 sayılı kanun hükümlerine uygun olarak yenilenmeyen yapı denetim izin belgelerinin geçersiz sayılması hükmü getirilmiıtir.
Bu süre 13.11.2001 tarihinde sona ermektedir.
Bu durumda
a- 13.11.2001 tarihinden itibaren 595 sayılı K.H.K. hükümlerine göre verilmiı Yapı Denetim izin belgeleri gereĞi yapıya iliıkin bilgi formu talepleri kabul edilmeyecektir.
b- 13.08.2001 ile 13.11.2001 tarihleri arasında Bakanlıkça tasdikli "yapıya iliıkin bilgi formu" olarak ruhsat almıı yapı denetim ıirketlerinin 4708 sayılı Kanuna göre 13.11.2001 tarihine kadar dönüıümü saĞlayıp izin belgesi almamaları halinde
1- Denetimini üstlendikleri işin 13.11.2001 tarihi itibariyle imalat tesbitini yaptırmaları,
2- Bu firmaların, ilgili idarelere Bakanlıkça onaylı 4708 sayılı kanun gereĞi Yapı Denetim izin belgesi talepleri olduĞuna dair belge ibraz etmemeleri halinde denetim iılevlerinin durdurulması.
3- Bu durumda yapı sahiplerinin Yapı denetim izin belgesi almıı bir yapı denetim kuruluıu ile sözleıme yaparak işe devam edebileceĞi,
Uygun görülmüıtür.
Uygulamada yukarıda belirlenen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalııma ve denetimlerin bu yaklaıımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve ıskan MüdürlüĞüne, Organize Sanayi Bölge MüdürlüĞüne ve varsa Serbest Bölge MüdürlüĞüne duyurulmasını önemle rica ederim.
Ali HELVACI
Bakan a.
Müteıar
DAĞITIM:
19 Pilot ıl ValiliĞine
Yapı ııleri Genel MüdürlüĞüne
..../..../2001 Y.D.K.üyesi : G.BAYSAL
..../..../2001 Y.D.K.üyesi : T.öZER
..../..../2001 Y.D.K.Başkanı Gen.Md.Yrd.V.: M.üNAL
..../..../2001 Müsteıar Yrd. : S.ö.ERBAKAN